Xin giới thiệu đến quý độc giả 2 bài viết về Đức Hồng Y Thiện Quốc Tỉ, SJ. của Nguyễn Trọng Đa và Lm. Jos. Phạm Ngọc Ngôn, Csjb đăng trên Vietcatholic.net. Theo lời giải đáp về việc dịch họ tên của Đức Hồng Y ở đây http://dongten.net/noidung/14409 chúng tôi xin mạn phép thay đổi họ “Đan” trong bản dịch của 2 tác giả thành “Thiện”.
——–
Đức Hồng y Phaolô Thiện Quốc Tỉ “mãi mãi thuộc về Chúa Kitô”
Đài Bắc – Có một sự xúc động sâu xa trong thế giới người Hoa Công giáo, sau cái chết của Đức Hồng y Phaolô Thiện Quốc Tỉ (Shan Kuo-Hsi), Dòng Tên (SJ), Giám mục nghỉ hưu Giáo phận Cao Hùng. Ngài qua đời chiều thứ tư 21-8 tại bệnh viện Công Giáo GengXin tại Đài Bắc (Đài Loan). Nhiều Thánh Lễ cầu nguyện cho ngài được tổ chức khắp trong thế giới người Hoa Công giáo, tại Hoa Lục, Hong Kong, Macao và Đài Loan, đặc biệt là trong giáo phận Cao Hùng, nơi thi thể của ngài được quàn tại giáo xứ Thánh Gia.
Theo một tuyên bố từ giáo phận Cao Hùng gửi cho hãng tin Fides, thánh lễ an táng ngài sẽ được tổ chức vào ngày 1-9 tới, “với một nghi thức đơn giản, theo ý nguyện của Đức Hồng Y trong di chúc của ngài”. Như Đức Hồng Y mong muốn, tất cả số tiền đóng góp cho lễ tang của ngài sẽ được tặng cho “Quỹ Hồng y Thiện Quốc Tỉ trợ giúp xã hội cho các nhóm dân tộc thiểu số và người có hoàn cảnh khó khăn”. Cũng theo ý nguyện của ngài, bia đá trên mộ của ngài sẽ ghi câu: “Sinh trong Chúa Kitô, sống trong Chúa Kitô, chết trong Chúa Kitô: mãi mãi thuộc về Chúa Kitô”, phù hợp với khẩu hiệu Giám mục của ngài là “Thiết lập mọi sự trong Chúa Kitô”.
Sự đánh giá cao về ngài được biểu lộ bởi các nhà lành đạo tôn giáo và chính quyền. “Đức Hồng y Thiện không chỉ là một nhân vật tôn giáo có lòng thương xót lớn lao, nhưng trước hết ngài là một con người có tấm lòng đại lượng, an hòa và thanh thản mà tôi luôn ngưỡng mộ “, nhà lãnh đạo Phật giáo nổi tiếng Xing Yun phát biểu. “Đứng trước sự sống và cái chết, Đức Hồng y Thiện cho thấy tầm nhìn xa tuyệt vời, biến một thời gian khó khăn trong đời sống của ngài thành một cơ hội để phục vụ mọi người. Mọi suy nghĩ và sự khôn ngoan của ngài gợi ra một sự phản ánh sâu xa trên mọi người chúng ta”, Thượng tọa Phật giáo Sheng Yan nói. Trong số các quan chức chính quyền, có lời phân ưu của ông Mã Anh Cửu, người đứng đầu chính quyền Đài Loan.
Đức Hồng y Thiện, sau khi phát hiện mình bị ung thư phổi vào năm 2006, đã tăng cường các nỗ lực để thúc đẩy loan báo Tin Mừng, với sự chăm sóc đặc biệt dành cho Giáo Hội tại Hoa Lục. Mặc dù tuổi tác cao và bệnh tật, ngài không bao giờ ngưng hỗ trợ cho các Giám mục và giáo dân ở Hoa Lục, bằng chứng là “Thư của Đức Hồng y Phaolô Thiện gửi tất cả Anh Em Giám mục”, đầy tình cảm và thế giá của ngài, được viết vào năm 2010, trong đó ngài kêu gọi sự hiệp nhất và hòa giải trong một tinh thần hiểu biết lớn lao và tình huynh đệ. Ngài dành sức lực của ngài cho việc truyền giáo: từ tháng 11-2007 đến tháng 4-2012, ngài đã có khoảng 219 bài phát biểu, bài dạy và diễn thuyết ở các trường đại học, bệnh viện và nhà tù ở Đài Loan.
Đức Hồng y Thiện sinh ngày 3-12-1923 tại Bộc Dương (nay là Hà Nam), Trung Hoa (giáo phận Taming). Ngài gia nhập Dòng Tên ngày 11-9-1946 ở Bắc Kinh, và đã khấn lần đầu trong Dòng ngày 12-9-1948 tại Bắc Kinh. Ngài được truyền chức linh mục ngày 18-3-1955 tại Baguio, Philippines, Từ 1959 đến 1961, ngài học tiến sĩ về thần học tâm linh tại Đại học Giáo hoàng Grêgôriô ở Rôma. Sau một thời gian ở Việt Nam, năm 1976, ngài được bổ nhiệm làm Đại diện Giám mục của Đài Bắc.
Ngày 15-11-1979, ngài được bổ nhiệm làm Giám mục giáo phận Hoa Liên (Hwalien). Ngày 4-2-1980, ngài được tấn phong Giám mục và nhận chức tại giáo phận. Năm 1983, ngài được giao nhiệm vụ tổ chức mừng 400 năm ngày linh mục Lợi Mã Đậu (Matteo Ricci) đến Trung Hoa. Ngày 4-3-1991, ngài được bổ nhiệm làm Giám mục giáo phận Cao Hùng, và chính thức nhận giáo phận ngày 17-6.
Ngài là Tổng Phúc Trình Viên của Khóa họp đặc biệt về khu vực châu Á của Thượng Hội Đồng Giám Mục, tổ chức tại Rôma từ ngày 19-4 đến 14-5-1998. Chính do mong muốn của ngài là mời hai Giám mục từ Trung Quốc tham dự Thượng Hội Đồng, nhưng chính phủ Trung Quốc đã không cho phép hai vị tham dự: trong thời gian diễn ra Khóa họp, người ta đặt hai chiếc ghế trống để nhớ đến hai vị. Cùng năm ấy. ĐTC Gioan Phaolô II đã phong Hồng y cho ngài. Ngài luôn là một nhân vật có thế giá của Ủy ban Tòa thánh về Giáo Hội tại Trung Quốc. (Agenzia Fides 23-8-2012)
Nguyễn Trọng Đa
Nguyễn Trọng Đa
http://www.vietcatholic.net/News/Html/99680.htm
—————–
ĐHY Phaolô Thiện Quốc Tỉ – chứng nhân Chúa Kytô của Giáo Hội Taiwan- đã về nhà Cha
1. Đôi nét về Đức Hồng Y:
-Họ và tên: Shan Guo Xi 單國璽
-Sinh ngày: 02.12.1923
-Tên Thánh: Phaolô
-Sinh quán: Trung Quốc đại lục tỉnh Hà Bắc
-Thụ phong Linh mục: 18.03.1955 tại Baguio, Philippines.
-Thụ phong Giám mục: 14.02.1980
-Giám mục Chính Toà Giáo phận Hoa Liên: 14.02.1980 – 17.06.1991
-Giám mục Chính Toà Giáo phận Cao Hùng:
17.06.1991 – 01.2006
-Thụ phong Hồng Y : 18.01.1998 do Chân Phước Giáo hoàng Gioan Phaolô đệ nhị
-Chủ tịch Hội đồng Giáo mục Taiwan: 1987
-Phát hiện ung thư phổi di căn: 7.2006
-Bắt đầu công cuộc đi giảng thuyết khắp Taiwan với chủ đề “Hành trình tạm biệt sự sống”: 8.2007
-Về nhà Cha: Lúc 18:40 phút giờ Taiwan ngày 22.08.2012 nhân Lễ Đức Maria Nữ Vương.
2. Gia thế và sự nghiệp
Đức Hồng Y Phaolô xuất thân trong một gia đình có bố mẹ là những giáo dân tốt lành và thánh thiện. Vì là con một nên cậu Phaolô rất được bố mẹ cưng chiều. Tuổi thơ của cậu phải chứng kiến chiến tranh loạn lạc và những người đau khổ do chiến tranh để lại khiến cậu không ngừng tìm câu trả lời cho vấn nạn của thời đại : “Mình phải làm gì để giúp những con người đó bớt đau khổ?”. Vì thế, lúc đầu cậu mơ ước mình sẽ trở thành một bác sỹ để cứu những người cùng khổ. Thế nhưng khi lên bậc trung học, cậu lại ước gì được làm một kiến trúc sư về Thuỷ lợi để giúp cho nông dân. Và rồi sau cùng cậu mơ ước được trở thành Linh mục do tấm gương đạo đức, thánh thiện và đầy nhiệt huyết truyền giáo của Linh mục truyền giáo ngoại quốc Cha Lục Kỳ Hoá. Chính vì mơ ước này, chàng thanh niên 18 tuổi đã tuyệt thực để phản đối việc bố mẹ sắp đặt việc lập gia đình để nối dõi tông đường. Từ đây con đường Chúa đã dọn sẵn cho chàng để rồi lúc 23 tuổi ngài chính thức gia nhập Dòng Tên để rồi đây cũng là Hội dòng đã nâng đỡ và đi theo ngài suốt chặng đường gần 70 năm.
Ngày đau khổ tiễn biệt bố mẹ để bước vào đời sống tu trì, chắc hẳn ngài không ngờ rằng đó là thời khắc vĩnh biệt song thân. Bởi khi vào nhà Dòng chỉ một năm sau, người bố qua đời nhưng vì chiến tranh loạn lạc nên không thể về chịu tang bố được, đành phải nhẫn nại chờ đợi để được về thăm mẹ và mộ cha. Nhẫn nại đợi chờ đến 33 năm sau, ngay sau trở về quê cha đất tổ thì người mẹ thân yêu cũng đã qua đời trước đó ba năm. Có lẽ đây cũng chính là nổi đau đã đi theo ngài suốt cuộc đời. Nhưng vì là một “Giêsu hữu”, nên Cha Phaolô đã biết biến nổi đau thành niềm hy vọng hầu làm vinh danh Chúa Kytô và cứu rỗi các linh hồn.
Có thể nói bất kể ở cương vị nào dù là Linh mục, Hiệu trưởng, Giám mục, Hồng Y hay Chủ tịch hội đồng Giám mục, Đức Hồng Y Phaolô luôn để lại trong lòng mọi người một ấn tượng sâu sắc về hình ảnh Chúa Kytô nhân hiền – Người mà Đức Hồng Y đã quyết dấn thân cho đến hơi thở cuối cùng. Thật cảm động làm sau khi hình ảnh sau cùng của Đức Hồng Y trước khi về nhà Cha là làm dấu Thánh Giá Chúa Kytô ba lần để rồi thanh thản ra đi. Đức Tổng Giám mục Taipei John Hung đã nói : “Giờ lâm chung của Đức Hồng Y, điều làm cho ngài và cả chúng ta được an ủi là ngài đã nói chuyện với người em gái duy nhất hiện còn sống ở Đại lục khoàng 10 phút để rồi sau khi làm dấu Thánh Giá ba lần, ngài đã trút hơi thở sau cùng”. Một sự ra đi êm ái và dịu ngọt trong vòng tay từ ái của Thập giá Chúa Kytô và Mẹ Maria Nữ vương.
3. Những lời nói bất hủ của Đức Hồng Y:
Ngay từ khi phát hiện bị ung thư phổi di căn, Đức Hồng Y cảm thấy thế giới như đổ sập trước mặt ngài. Ngài tự hỏi Chúa : “Lạy Chúa, tại sao lại là con chứ?”. Nhưng rồi sau khi bình tâm cầu nguyện, ngài lại vui vẻ thân thưa cùng Chúa : “Lạy Chúa, tại sao không phải là con, vì đây chính là kế hoạch đầy yêu thương cùa Chúa mà!”.
Vì là “kế hoạch của Chúa”, thế nên Đức Hồng Y ngay sau đó là lên chương trình vòng quanh Taiwan để thuyết giảng về chủ đề ” Tạm biệt sự sống” trong suốt 6 năm trời. và đây là chương trình như Đức Hòng Y tâm sự, ngài không ngờ rằng đây là thời gian số người được nghe về đạo Chúa còn nhiều hơn thời gian ngài làm Linh mục, Giám mục và hồng Y. Đây cũng là thời gian mà giới truyền thông Taiwan nhắc tới ngài nhiều hơn bất cứ nhân vật tôn giáo nào trên mảnh đất truyền giáo này. Và lẽ dĩ nhiên điều mà giới truyền thông và cả Giáo hội tại đây chú ý hơn cả là những lời nói lưu truyền hậu thế của vị Hồng Y đáng kính này. Chúng ta hãy xem Đức Hồng Y Phaolô đã nói gì?
- “Khi những hành động của tôi làm cho mọi người nhận ra tình yêu của Thiên Chúa, thì khi đó, sự sống trong tôi mới có giá trị”,
- “Đối với những người tin Chúa, sự chết là một quá trình. Đó chính là quá trình để tôi bước vào cõi vĩnh hằng của Thiên Chúa”,
- “Tôi cho rằng bệnh tật của tôi chính là kế hoạch t2inh yêu của Thiên Chúa. Và vì thế, tôi phải mau mắn chấp nhận”,
- “Căn bệnh của tôi chính là người bạn, là vị thiên thần bé nhỏ, thức tỉnh tôi thật sự đã bước vào cuộc đua sau hết, tôi phải cố hết sức để tranh thủ từng giây trong đời giúp mọi người vượt qua sự chết”,
- “Sứ mệnh đã được trao phó cho tôi chính là để mọi người nhìn thấy điều này: Khi con người bước vào khúc quanh của cuộc đời, khi đó họ sẽ có đôi bàn tay từ ái vĩ đại nâng đỡ họ phía sau”,
- “Tôi đem bệnh tật giao cho bác sỹ, giao cho chính mình sự điều chỉnh cuộc sống, và khi chết đi, giao thân xác này cho Taiwan để làm phân hữu cơ”,
- “Tôi đem tình yêu của niềm tin tặng cho các bạn, đem sự sống và linh hồn tôi trao về Thiên Chúa, như thế là hoàn tất”,
- “Ngày an táng tôi, chỉ cần một cây nến Phục Sinh, một cuốn Thánh Kinh, một cỗ quan tài của người nghèo để thân xác tôi trở về lòng cát bụi trở nên phân bón cho địa cầu, bởi một đời của tôi nguyện làm người nghèo đến cùng”,…..
Chúng ta cùng cầu xin Chúa nhân từ thương ban cho Đức Hồng Y Phaolô sớm vào hưởng Nhan Thánh Chúa cùng với Đức Trinh Nữ Maria và cũng xin Đức Hồng Y trên ngai toà Chúa và Mẹ, cầu cho mảnh đất truyền giáo này thêm nhiều hoa trái như lòng Chúa mong ước.
Lm. Jos. Phạm Ngọc Ngôn, Csjb
http://www.vietcatholic.net/News/Html/99688.htm
Cảm nhận