RadioVatican (5/09/2012) – Các giám mục thuộc vùng Nam, Đông Nam, và Trung Á đang quy tụ tại Bangkok, Thái Lan trong tuần này để tham dự Hội nghị lần thứ VIII của “Viện Giám mục về Truyền thông Xã hội” (Bishops’ Institute for Social Communications – BISCOM VIII), với chủ đề, “Phương tiện truyền thông xã hội: Lướt web, Mạng, viết Blog, Trò chơi, Nghiện internet – Thách thức và Cơ hội đối với Mục vụ truyền thông tại Á-châu”. Hội nghị kéo dài suốt 05 ngày, từ ngày 3 – 8/09/ 2012.
Sáng ngày 5/09, trong bài thuyết trình của mình, Tiến-sĩ Chainarong Monthienvichienchai đã không ngại để mời gọi các vị giám mục hãy mở ra với văn hóa số, và chấp nhận rằng “truyền thông xã hội không chỉ là hiện tượng thời thượng đang cuốn thế giới đi, nhưng còn là cuộc biến đổi hình hệ (paradigm shift)…” . Đáng lưu ý là ngài còn viện dẫn Đài Phát Thanh Vatican như một mẫu điển hình cho sứ vụ truyền thông trong xã hội hôm nay. Dưới đây là bản văn đúc kết bài phát biểu của Tiến-sĩ Chainarong Monthienvichienchai trong Hội Nghị.
Trước tiên là hầu hết chúng ta đây không hiểu hết được văn hóa số. Tôi xin nêu ra cho quý vị một ví dụ. Bất kỳ người nào cũng có thể lập ra một trang “blog” hoặc một tại khoản “Facebook”. Tuy nhiên, trong văn hóa số thì ý kiến của người nào cũng đều có giá trị cả, nghĩa là một khi một câu hỏi hoặc một xung khắc được tải lên mạng, thì những cư-dân-số mong nhận được phản hồi, hoặc được một cái gì đó tựa như cuộc chuyện trò. Chúng ta có thể chọn lựa là không nhập cuộc vào lối tư duy văn hóa ấy, song nếu chúng ta làm như vậy ắt sẽ gây tổn hại không nhỏ đến tính khả tính và tính khả dĩ tiếp cận của Giáo Hội (the Church’s credibility and approachability) nơi tâm tưởng của những cư-dân-số, vì họ là những người lớn lên trong nền văn hóa mới đó, văn hóa số. Phải chăng đây là hình thức mục vụ mới? Có lẽ nó không phải là cái nền tảng đích thực mà chúng ta cần tìm, song nó chính là cơ hội có sức hết sức hấp dẫn, thế nên chúng ra cần phải suy xét kỹ lưỡng về các hậu quả của việc xem thường nó.
Cùng một lúc, khi Giáo hội hướng về các phương tiện truyền tải mới, nó không thể bỏ hết các phương thức truyền thông đã có trước đây (legacy communication outlets). Dầu ngày nay có nhiều người trực tuyến trên Facebook để kết nối và giao tiếp với bạn bè của mình, thì họ vẫn sử dụng báo chí, đài phát thanh, truyền hình và sách vở. Những phương tiện này lại có thế mạnh và những đóng góp mà các phương tiện truyền thông xã hội không có được. Đó là chưa nói đến một sự thật là hầu hết cơ sở gây quỹ vẫn cậy vào thế của các phương tiện truyền thông cổ truyền. Vì vậy, Giáo hội cần phải tiếp tục đầu tư vào những phương tiện truyền thông cổ truyền, trong khi vẫn hướng tới các phương tiện truyền thông xã hội. Tuy nhiên, nên nhớ rằng ngày nay mạng ‘internet’ đòi hỏi sự tích hợp không ngừng vào việc in ấn, truyền thông nghe-nhìn, và do đó nó cũng là một thách đố để mở rộng và đẩy mạnh các hình thức liên hợp giữa các phương tiện truyền thông, chính là dịch vụ của Giáo hội.
Để nhiệm vụ này được đạt thành thì điều rất cần là biết nghĩ khác đi: hãy nhìn radio, TV, internet và báo chí không như các công cụ chết hay bất động với một vài chức năng đã được mặc định sẵn, nhưng đúng hơn chúng là những vòng tròn tương hội, và đan vào nhau. Một khối tương hội như vậy sẽ mang đến hiệu quả sinh lợi trước tiên về cấp độ kinh tế: việc dùng công nghệ mới, kỳ thực, sẽ cho phép tối đa hóa năng suất.
Quý vị cũng đã nghe biết rằng kể từ ngày 01 tháng Bảy, một trang sử mới của Đài phát thanh Vatican đã mở ra, nó tiến hóa từ dạng phát trên sóng ngắn sang các thức truyền thông mới. Các chương trình của Đài được thực hiện với hơn 40 ngôn ngữ khác nhau, bây giờ không chỉ nhận tín hiệu qua vệ tinh, mà còn phát trực tiếp trên 05 kênh mạng internet. Theo vị Giám đốc Đài, cha Federico Lombardi, đã đến lúc giảm thiểu sự phụ thuộc của Đài vào các công nghệ truyền thống, (như các băng tần sóng ngắn và trung bình) và làm cho các nguồn lực của nó được tiến triển theo các tiêu chuẩn công nghệ tân tiến hơn.
Sau hết, nếu là các giám mục, quý vị nên biết rằng truyền thông xã hội không chỉ là hiện tượng thời thượng cuốn trôi thế giới, nhưng còn là cuộc biến đổi hình hệ (paradigm shift). Xin quý vị cũng vui lòng đón nhận cho sự thật là chính nhân viên của quý vị và có lẽ cả quý vị nữa đang cần sự hướng dẫn và khóa đào tạo thêm về lĩnh vực truyền thông. Trong quá khứ, Giáo hội thường xây những cấu trúc giáo xứ mới, biết rằng người ta sẽ nhận ra kiến trúc thánh đường và bắt đầu hiển thị. Tuy nhiên, trong Địa Hạt Số, cái khái niệm “nếu bạn xây nó, nó sẽ thành”, chẳng còn đúng nữa. Cần phải vạch ra chiến thuật và lên kế hoạch cẩn thận để biến mạng xã hội thành một khí cụ truyền thông có hiệu quả và hiệu lực. Khí cụ ấy không chỉ dành riêng cho phần quý vị, nhưng là cho tất cả sứ vụ của Giáo hội.”
Theo RadioVaticana, 5/09/2012)
Thái-Hiệp chuyển ngữ, và giới thiệu
Cảm nhận