[Suy tư cùng ĐGH] - Hội Thánh: Một Cộng Đoàn Biết Chăm Sóc Cho Nhau

Hội Thánh: Một Cộng Đoàn Biết Chăm Sóc Cho Nhau

Con người không chỉ cần một mái nhà để sống, nhưng cần một cộng đoàn để thuộc về. Thế nhưng, ngay giữa gia đình, giáo xứ hay cộng đoàn của mình, vẫn có những người đang lo lắng, cô đơn và đau khổ mà chẳng ai nhận ra. Có khi họ vẫn đi lễ, vẫn làm việc, vẫn mỉm cười, nhưng bên trong lại đang mang một gánh nặng rất lớn. Nếu Hội Thánh là cộng đoàn của Dân Chúa, là thân thể Đức Kitô, thì nỗi đau của một người không thể chỉ là chuyện riêng của người ấy. Một cộng đoàn đức tin mà để một thành viên đau khổ trong cô đơn là một cộng đoàn đang đánh mất điều căn bản nhất của mình: tình yêu thương.

1. Cộng đoàn dân Chúa không để ai đau khổ một mình

Hội Thánh không phải là một tập hợp những người đứng cạnh nhau, nhưng là một Thân Thể, trong đó mỗi người thuộc về nhau trong Đức Kitô. Thánh Phaolô diễn tả điều ấy thật đẹp: “Nếu một bộ phận nào đau, thì mọi bộ phận cùng đau; nếu một bộ phận nào được vẻ vang, thì mọi bộ phận cùng vui chung” (1Cr 12,26). Trong Thân Thể ấy, không có nỗi đau nào hoàn toàn là chuyện riêng của một người.

Thế nhưng, giữa một cộng đoàn đông người, vẫn có thể có một người âm thầm mang nỗi lo âu, một người chìm trong cô đơn, một người đang kiệt sức mà chẳng ai hỏi: “Bạn có ổn không?” Có khi họ vẫn hiện diện trong nhà thờ, vẫn cầu nguyện, vẫn mỉm cười, nhưng bên trong lại đang kêu cứu. Nếu không ai nhận ra, sự hiện diện của cộng đoàn bên ngoài vẫn không thể xóa được nỗi cô đơn bên trong.

Con người được tạo dựng để sống trong tương quan, và chính trong tương quan mà những vết thương cũng có thể được nâng đỡ và chữa lành. Vì thế, một Hội Thánh thật sự là Hội Thánh biết mang lấy nỗi đau của những người thuộc về mình.

Đức Giêsu cũng không bao giờ đứng trước nỗi đau của con người như một người xa lạ. Người “chạnh lòng thương” trước đám đông mệt mỏi (x. Mt 9,36), Người khóc trước mộ Lazarô (x. Ga 11,35), và Người mang lấy những yếu đuối của chúng ta. Nơi Đức Kitô, lòng thương xót không phải là một tình cảm thoáng qua, nhưng là một cách hiện diện: thấy người đau, đến gần người đau và không để người đau một mình.

Vì thế, nếu Hội Thánh là Thân Thể Đức Kitô, thì một người đang đau khổ không phải là một “vấn đề” cần giải quyết, nhưng là một người anh chị em cần được chúng ta mang lấy. Một cộng đoàn Dân Chúa chỉ thực sự trở thành mái nhà khi người yếu đuối cũng có thể bước vào, được đón nhận, được lắng nghe và biết rằng: “Tôi không phải chịu đựng một mình.”

2. Chăm sóc các tương quan

Một người đang đau khổ đôi khi không cần ngay một lời giải thích, nhưng cần một người chịu ở lại bên mình. Một lời hỏi thăm chân thành, một ánh mắt không phán xét, một đôi tai biết lắng nghe có thể mở ra một khoảng trời cho người đang khép kín. Đức Giêsu nhiều lần chữa lành bằng chính sự hiện diện của Người: Người đến gần, lắng nghe, chạm đến và phục hồi phẩm giá của con người. Vì thế, chăm sóc sức khỏe tâm thần trước hết là học lại nghệ thuật hiện diện với nhau.

Một cộng đoàn biết lắng nghe sẽ giúp người đau khổ không còn phải che giấu nỗi đau. Một cộng đoàn biết đón nhận sẽ giúp họ hiểu rằng yếu đuối không làm họ mất đi phẩm giá, và đau khổ không khiến họ trở thành gánh nặng cho người khác.

Hội Thánh có một vai trò đặc biệt trong việc chăm sóc sức khỏe tâm thần: tạo nên những cộng đoàn nơi con người được đón nhận, lắng nghe và đồng hành. Giáo xứ, các nhóm nhỏ, gia đình Công giáo và những người phục vụ mục vụ cần trở thành những nơi người đang đau khổ có thể tìm được một người để tâm sự, một cộng đoàn để thuộc về và, khi cần thiết, được hướng dẫn tìm đến sự trợ giúp chuyên môn.

3. Một cộng đoàn biết chăm sóc

Hội Thánh không thay thế bác sĩ hay chuyên gia tâm lý, nhưng Hội Thánh có thể làm điều mà không một phương pháp trị liệu nào có thể hoàn toàn thay thế: ở bên con người trong tình yêu và trao cho họ niềm hy vọng. Qua việc lắng nghe, cầu nguyện, đồng hành và liên kết với những người có chuyên môn, Hội Thánh giúp người đau khổ không bị cô lập và không phải mang nỗi đau một mình. Bởi một Hội Thánh biết chăm sóc không chỉ hỏi: “Người này đang bị gì?” mà còn hỏi: “Chúng ta có thể làm gì để người anh chị em này không phải đau khổ một mình?”

Sau cùng, chăm sóc sức khỏe tâm thần không chỉ là giúp con người vượt qua những lúc khó khăn, mà còn giúp họ tìm lại niềm vui được sống và được thuộc về. Một lời hỏi thăm, một sự hiện diện, một vòng tay, một cộng đoàn biết yêu thương… Những điều rất nhỏ ấy có thể làm nên những thay đổi rất lớn.

Ước gì Hội Thánh luôn là một mái nhà rộng mở, nơi người vui có thể chia sẻ niềm vui, người đau có thể tìm được sự nâng đỡ, và mọi người đều biết rằng mình được yêu thương. Bởi nơi nào tình yêu Đức Kitô hiện diện, nơi đó không ai phải bước đi một mình.

Lm. Giuse Vũ Uyên Thi, S.J.