[Hạnh Các Thánh] - Ngày 20.08: Học sống kết hợp mật thiết với Chúa qua Đức Maria như Thánh Bênađô

1. Tóm lược tiểu sử: Ngọn hải đăng giữa giông bão thời đại

Lịch sử thường nhớ đến những con người làm xoay chuyển thời cuộc bằng những quyết sách mạnh mẽ, nhưng đức tin lại tôn vinh những tâm hồn biết giữ cho mình một khoảng lặng tuyệt đối ngay giữa lòng giông bão. Vào thế kỷ XII, có một đan sĩ chỉ khao khát một đời sống ẩn dật, nhưng định mệnh lại đẩy ông vào tâm điểm của những biến động lớn nhất châu Âu bấy giờ: từ việc hòa giải các cuộc ly giáo, làm cố vấn cho các Giáo hoàng, cho đến việc đứng ra gánh vác vận mệnh của cả Giáo hội lẫn xã hội. Thế nhưng, sức mạnh kinh ngạc giúp vị Tiến sĩ ấy không bị nghiền nát trước những áp lực khổng lồ lại bắt nguồn từ một bí quyết giản đơn: tựa đầu vào lòng Giáo hội và kín múc nguồn bình an liên lỉ thông qua mối tình mẫu tử với Đức Maria. Người đó chính là Bênađô ở Clairvaux.

Sinh ra trong một gia đình quý tộc tại Burgundy (Pháp) vào năm 1090, vị thế và sức hút cá nhân mãnh liệt vốn đã dọn sẵn cho Bênađô một tương lai lẫy lừng nơi trần thế. Thế nhưng, ở tuổi đôi mươi, ngài lại đưa ra một lựa chọn làm đảo lộn mọi kỳ vọng khi dứt khoát rũ bỏ vinh hoa để bước vào Citeaux – một đan viện đang trong giai đoạn suy tàn và nghèo ngặt. Sức mạnh từ lý tưởng của vị quý tộc trẻ lớn đến mức ngài đã lôi cuốn cả năm người anh em ruột, hai người chú và ba mươi người bạn thân cùng từ bỏ thế gian để đi tu. Chỉ trong vòng bốn năm, Bênađô không chỉ vực dậy dòng Xitô mà còn khai sinh đan viện mới tại Clairvaux, biến một vùng đất hoang vu thành “Thung lũng ánh sáng” – cái nôi của tinh thần chiêm niệm sâu xa.

Chính từ chiều sâu của chốn ẩn dật ấy, mỗi khi bị đẩy vào guồng quay của các biến động thời cuộc, ngài lại càng bám chặt lấy “bí quyết giản đơn” của đời mình. Dù nếm trải vinh quang tột đỉnh của một vị cố vấn được các vương triều trọng vọng, hay cả nỗi cay đắng ê chề từ sự thất bại của cuộc Thập Tự Chinh lần thứ II, Bênađô chưa bao giờ để căn tính đan sĩ bị nghiền nát. Giữa những áp lực khổng lồ, ngài tìm thấy bến neo bình an nơi tình mẫu tử với Đức Trinh Nữ, để rồi trong một khoảnh khắc xuất thần tại nhà thờ chính tòa Speyer, ngài đã ứng khẩu thêm những lời trầm trồ đầy trìu mến vào cuối kinh Salve Regina: “Ôi khoan thay, nhân thay, dịu thay, Trinh Nữ Maria!” Ngày 20 tháng 8 năm 1153, ngài nhẹ nhàng về trời tại đan viện Clairvaux thân yêu, để lại di sản vĩ đại về một Tiến sĩ Mật ngọt (Doctor Mellifluus) - chứng nhân cho thấy một tâm hồn kết hợp mật thiết với Đức Mẹ sẽ luôn tìm thấy khoảng lặng linh thánh ngay giữa lòng giông bão.

2. Nhân đức anh hùng và lời mời gọi sống: Neo lòng vào nguồn mạch thiêng liêng

Điểm sáng nơi Thánh Bênađô chính là khả năng giữ cho ngọn đèn chiêm niệm luôn bừng cháy giữa tâm bão của những bối cảnh chính trị phức tạp. Sức mạnh phi thường để ngài điều đình với các vua chúa hay cải tổ Giáo hội không đến từ tài hùng biện bẩm sinh, mà được kín múc từ những giờ kinh nguyện thầm lặng bên Mẹ Maria. Với Bênađô, mọi hoạt động bên ngoài sẽ chỉ là “thùng rỗng kêu to” nếu không được ăn rễ sâu vào đời sống nội tâm và sự vâng phục tuyệt đối trước thánh ý Thiên Chúa.

Gương sáng của vị Tiến sĩ Giáo hội mở ra cho các Kitô hữu hôm nay một lối thoát khỏi căn bệnh trầm kha của thời đại: sự kiệt sức do hoạt động quá mức mà thiếu vắng chiều sâu tâm linh. Sống giữa một thế giới đầy biến động và áp lực, việc neo chặt lòng mình vào một điểm tựa thiêng liêng trở thành nhu cầu sống còn. Chúng ta được mời gọi bước vào hành trình thiêng liêng ấy bằng cách học theo vị thánh đan sĩ, biết tạo ra những “khoảng lặng Clairvaux” ngay trong một ngày sống bận rộn để tái tạo năng lượng bên Chúa và Đức Mẹ.

Linh đạo chiêm niệm ấy cần được gieo mầm từ những chọn lựa nhỏ bé nhưng bền bỉ trong từng nhịp sống hằng ngày. Đó là việc dành ra 5 phút ngắn ngủi trước khi bắt đầu giờ làm việc để đọc chậm rãi một câu Kinh Thánh, hoặc dâng cho Mẹ Maria một kinh Hãy Nhớ khi đối diện với một quyết định khó khăn trong cuộc sống. Mỗi người cũng có thể tập luyện sự kết hợp này bằng cách tắt bớt các thông báo điện thoại trong giờ ăn tối, biến thời gian đó thành cơ hội để lắng nghe người thân bằng sự hiện diện trọn vẹn. Khi biết cắm rễ cuộc đời mình vào nguồn mạch cầu nguyện, chúng ta sẽ tìm thấy sự bình an đích thực để đi qua mọi giông bão của cuộc đời.