Sáng ngày 12/8, trong buổi tiếp kiến chung sáng thứ Tư hằng tuần, Đức Thánh Cha khuyến khích mọi người tìm kiếm những điều kiện tốt nhất để những người không thể nghỉ làm vào ngày Chúa nhật cũng có thể tham dự Thánh lễ.
Trước khi bắt đầu bài giáo, mọi người nghe đoạn sách Khải huyền của thánh Gioan tông đồ (Kh 1,5-8)
Người đã yêu mến chúng ta và lấy máu mình rửa sạch tội lỗi chúng ta, làm cho chúng ta trở thành vương quốc và hàng tư tế để phụng sự Thiên Chúa là Cha của Người : kính dâng Người vinh quang và uy quyền đến muôn thuở muôn đời. A-men! Kìa, Người ngự đến giữa đám mây. Ai nấy sẽ thấy Người, cả những kẻ đã đâm Người. Mọi dân trên mặt đất sẽ đấm ngực than khóc khi thấy Người. Đúng thế! A-men! Đức Chúa là Thiên Chúa phán : “Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Đấng hiện có, đã có và đang đến, là Đấng Toàn Năng.”
Bài giáo lý của Đức Thánh Cha
Anh chị em thân mến,
Chương V của Hiến chế Công đồng Sacrosanctum Concilium (SC) được dành cho năm phụng vụ. Hôm nay chúng ta muốn dừng lại để giải thích giá trị của năm phụng vụ trong đời sống của mỗi tín hữu.
Trước hết, cần nhắc lại rằng cách gọi chu kỳ các lễ Kitô giáo là “năm phụng vụ” đã trở nên phổ biến trong ngôn ngữ Giáo hội nhờ công trình của vị Tôi tớ Chúa, viện phụ Prosper Guéranger (1805-1875).
Trong Thông điệp Mediator Dei, Đức Giáo hoàng Piô XII khẳng định rằng đây không phải là “một sự trình bày lạnh lẽo và bất động về những sự kiện thuộc quá khứ hay đơn thuần […] là việc tưởng niệm những thực tại của một thời đã qua. [Năm phụng vụ] đúng hơn chính là Đức Kitô, Đấng luôn sống trong Giáo hội của Người và tiếp tục hành trình của lòng thương xót vô biên mà Người đã khởi sự […] trong cuộc đời trần thế này […], nhằm đưa các linh hồn con người tiếp xúc với các mầu nhiệm của Người và làm cho họ sống nhờ các mầu nhiệm ấy; những mầu nhiệm luôn hiện diện và hoạt động” (số 140, III Divinum Officium et Annus Liturgicus, II Cyclus Mysteriorum). Vì thế, năm phụng vụ phải được hiểu như sự hiện tại hóa liên lỉ công trình cứu độ mà Đức Kitô thực hiện trong lịch sử. Khi đi qua chu kỳ thời gian này, Giáo hội luôn ở trong sự tiếp xúc với hoạt động cứu chuộc của Chúa, nhờ đó mọi tín hữu được tràn đầy ân sủng của Người (x. SC, 102c). Gặp gỡ Chúa Giêsu, Đấng đã chết và sống lại vì chúng ta, là mục tiêu mà Giáo hội luôn theo đuổi, khi đặt việc cử hành biến cố Vượt Qua ở trung tâm của mọi thời khắc.
Vì thế, các Nghị phụ Công đồng coi chính ngày Chúa nhật là “nền tảng và cốt lõi của năm phụng vụ”, là “ngày lễ nguyên thủy” (x. SC, 106). Trong nhiều ngôn ngữ hiện đại, tên gọi của ngày này cho thấy đó là “dies Domini”, “ngày của Chúa”. Ngay cả trong những ngôn ngữ mà cách gọi liên quan đến “ngày của mặt trời” chiếm ưu thế (Sunday, Sonntag), người ta vẫn có thể nhận ra mối liên hệ với Đức Kitô: Người là “Mặt Trời công chính” đích thực chiếu sáng mọi người!
Đức Thánh Cha trong buổi tiếp kiến chung - 12/08/2026 (@Vatican Media)
Thánh Gioan Phaolô II, trong Tông thư Dies Domini (31/5/1998), dạy rằng Chúa nhật là ngày của Chúa, ngày của Giáo hội, ngày của con người và cuối cùng là “ngày của mọi ngày”: “Vì Chúa nhật là lễ Phục Sinh hằng tuần, trong đó ngày Đức Kitô sống lại từ cõi chết được tưởng niệm và hiện tại hóa, nên đó cũng là ngày mặc khải ý nghĩa của thời gian. […] Phát xuất từ sự Phục Sinh, ngày Chúa nhật xuyên qua thời gian của con người, qua các tháng, các năm, các thế kỷ, như một mũi tên định hướng xuyên qua tất cả và hướng chúng về đích điểm là cuộc quang lâm của Đức Kitô. Ngày Chúa nhật tiên báo ngày cuối cùng, ngày Quang Lâm” (số 75), khi tất cả chúng ta sẽ sống lại.
Để thánh hóa ngày Chúa nhật, việc cử hành Thánh Thể là điều không thể thiếu. Theo các Nghị phụ Công đồng, việc lắng nghe Lời Chúa và tham dự vào Thánh Thể Đức Kitô đòi hỏi convenire in unum (x. SC, 106), nghĩa là cuộc quy tụ hân hoan của các tín hữu.
Trong cộng đoàn quy tụ này, cộng đoàn Kitô hữu làm cho sự hiệp thông của mình với Chúa trở nên hữu hình, đồng thời làm chứng về việc mình thuộc về Đức Kitô và trung thành với Giáo hội. Cộng đoàn này không thể được thay thế bằng một sự hiện diện chỉ mang tính trực tuyến, cũng không thể bị giản lược thành một cuộc tụ họp hoàn toàn thụ động. Thật vậy, cộng đoàn phụng vụ được thực hiện qua sự tham dự tích cực của các anh chị em, cùng được triệu tập để “tạ ơn Thiên Chúa, Đấng đã cho họ ‘được tái sinh để nhận lãnh niềm hy vọng sống động, nhờ Đức Giêsu Kitô từ cõi chết sống lại’ (1 Pr 1,3)” (nt.).
Về điểm này, tôi khuyến khích mọi người tìm kiếm những điều kiện tốt nhất để những người không thể nghỉ làm vào ngày Chúa nhật cũng có thể tham dự Thánh lễ.
Đức Thánh Cha trong buổi tiếp kiến chung - 12/08/2026 (@Vatican Media)
Anh chị em rất thân mến, năm phụng vụ, được đánh dấu theo nhịp của các ngày Chúa nhật, có một lịch sử đầy ý nghĩa, trong đó đức tin và lòng đạo đức của Giáo hội đan xen với nhau. Thật vậy, ngay từ thế kỷ II sau Công nguyên, bên cạnh việc cử hành lễ Phục Sinh hằng tuần còn có việc cử hành lễ Phục Sinh hằng năm, “lễ trọng cao cả nhất” (SC, 102), được kéo dài trong “thời gian hân hoan” năm mươi ngày, đạt tới đỉnh cao vào lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, và được chuẩn bị bằng Mùa Chay với đặc tính sám hối (x. SC, 109). Sự phát triển của chu kỳ Giáng Sinh, diễn ra sau đó theo khuôn mẫu của chu kỳ Phục Sinh, đã giúp sống lại các mầu nhiệm Ngôi Lời Thiên Chúa nhập thể, Giáng sinh và việc Người tỏ mình cho thế giới. Sau đó, trong các mùa khác nhau, Giáo hội đã đưa vào việc tôn kính Đức Trinh Nữ Maria diễm phúc, Đấng “gắn bó bất khả phân ly với công trình cứu độ của Con mình” (SC, 103), cùng với “việc kính nhớ các vị tử đạo và các thánh khác, những vị […] trên trời hát lên lời ca ngợi Thiên Chúa cách hoàn hảo và chuyển cầu cho chúng ta” (SC, 104).
Như thế, năm phụng vụ trình bày lại, dưới hình thức bí tích, đường lối sư phạm của lịch sử cứu độ, hướng dẫn các tín hữu từ việc mong đợi Đấng Mêsia đến sự viên mãn của mầu nhiệm Vượt Qua và việc nếm trước vinh quang tương lai. Trong năm phụng vụ, Giáo hội cử hành tính hiện tại mang lại ơn cứu độ của mầu nhiệm Đức Kitô, giúp các tín hữu ngày càng tham dự sâu xa hơn vào mầu nhiệm ấy. Vì thế, năm phụng vụ là nguyên tắc định hướng và là khung tham chiếu thiết yếu cho mọi hoạt động mục vụ.
Đức Thánh Cha gặp gỡ các tín hữu - Tiếp kiến chúng 12/08/2026 (@Vatican Media)
Sau các lời chào bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau, buổi tiếp kiến kết thúc với Kinh Lạy Cha và phép lành Đức Thánh Cha ban cho mọi người.
Vatican News
