12 điều Chân phước Fulton Sheen giảng dạy về ma quỷ và cuộc chiến đấu thiêng liêng

Những lời cảnh tỉnh cần lưu ý từ vị Chân phước mới được tuyên phong, Fulton Sheen, bao gồm lời tiên báo của ngài về “sự đánh mất hoàn toàn căn tính cá nhân, sự phân liệt nhân cách và một nền văn hóa phân liệt”.

Một công trình được Chân phước Fulton Sheen ấp ủ thực hiện từ nhiều thập niên trước, vốn bị thất lạc lâu nay, cuối cùng đã được đưa ra ánh sáng, hé lộ những nhận định sâu sắc và đáng chú ý về cách vị giảng thuyết nổi tiếng này nhìn nhận quyền lực của ma quỷ và thực tại sự dữ trong bối cảnh hiện đại.

Tuyển tập mang tựa đề Về Ma quỷ: Cuộc chiến đấu thiêng liêng trong thế giới hiện đại (On the Demonic: Spiritual Warfare in the Modern World) do linh mục Dave Tomaszycki biên soạn. Trong quá trình nghiên cứu luận án tiến sĩ, ngài đã phát hiện những ghi chép lưu trữ của Đức cha Sheen cùng các bản ghi âm những bài thuyết giảng trong các kỳ tĩnh tâm. Năm 1974, Đức cha từng bày tỏ ý định viết một tác phẩm chuyên khảo về ma quỷ, nhưng công trình này vẫn chưa được hoàn thành khi ngài về với Chúa vào năm 1979.

Trong lần tham gia gần đây trên chương trình Conversations with Consequences của Đài Phát thanh EWTN, cha Tomaszycki đã đã kể lại quá trình khảo cứu những tư liệu lưu trữ, những luận điểm thần học cốt lõi của Đức cha Sheen về sự dữ và các lý do khiến những tư liệu này trở nên cấp thiết hơn trong bối cảnh hiện nay so với thời điểm chúng được trình bày lần đầu.

Sau đây là 12 điểm cốt yếu rút ra từ những trước tác của Chân phước Fulton Sheen về ma quỷ:

1. Chiến lược vô hình

Theo Đức cha Sheen, mưu chước chủ yếu của ma quỷ trong thời đại hôm nay là nó ẩn mình đến mức khiến con người không nhận ra sự hiện diện của nó, nhờ đó nó có thể hành động mà không gặp phải sự kháng cự nào. Để làm nổi bật sự tương phản về mặt thần học, Đức cha Sheen nhận định rằng nếu Thiên Chúa tự mặc khải về chính mình bằng lời khẳng định: “Ta là Đấng Hiện Hữu”, thì trong nền văn hóa thế tục ngày nay, ma quỷ lại tự định nghĩa mình bằng lời phủ định: “Ta là kẻ không hiện hữu”.

Trong tác phẩm Communism and the Conscience of the West, xuất bản năm 1948, cha F. Sheen đã đưa ra lời cảnh tỉnh:

“Nó sẽ đến dưới lớp vỏ của một Nhà nhân Đạo Vĩ Đại; nó sẽ nói về hòa bình, thịnh vượng và sung túc, không phải như những phương thế dẫn đưa chúng ta đến với Thiên Chúa, nhưng như những đích đến tự chúng đã đủ đầy… Nó sẽ cắt nghĩa sự dữ bằng các thuật ngữ hóa học và tâm lý học, để rồi con người đưa ra những phán đoán mà không có chuẩn mực nào làm nền tảng, và chấp nhận những giá trị mà không cần đến đức tin.”

Cha Tomaszycki nhấn mạnh mối nguy hiểm khi con người đối diện với sự dữ mà không đặt nền tảng đời sống mình nơi Đức Kitô: “Nếu chúng ta không sống một đời sống thánh thiện… mà rồi lại chỉ tìm đến ma quỷ cho vui, thì không, nó sẽ thao túng chúng ta theo ý nó. Chúng ta phải luôn ở lại với Chúa.”

2. Sự chấm dứt của Đế chế Kitô giáo

Chân phước Sheen phân chia lịch sử Giáo hội thành các chu kỳ 500 năm và cho rằng hiện nay chúng ta đang chứng kiến giai đoạn kết thúc của Đế chế Kitô giáo. Khái niệm này không được hiểu như là sự chấm dứt của Kitô giáo với tư cách một tôn giáo, mà chỉ sự suy tàn của một trật tự chính trị, pháp lý, luân lý và xã hội của quốc gia vốn được định hình bởi đạo đức Tin Mừng.

Trong bài phát thanh nổi tiếng năm 1974 mang tựa đề The End of Christendom, Đức cha Sheen từng tuyên bố:

“Chúng ta đang đứng trước hồi kết của Đế chế Kitô giáo. Không có nghĩa là Kitô giáo chấm dứt, hoàn toàn không phải như vậy, mà là Đế chế Kitô giáo, một đời sống kinh tế, chính trị và xã hội được soi dẫn bởi các nguyên tắc Kitô giáo. Chúng ta đang sống trong thực tại ấy ngay đêm nay, và đang tận mắt chứng kiến nó… Ngày nay, những chiến tuyến đã hiện rõ. Xung đột là điều không thể tránh khỏi. Không ai có thể đứng ngoài hay giữ thái độ trung lập với nó cả.”

Cha Tomaszycki cũng suy tư về tính thời sự của nhận định này: “Năm mươi năm trước, ngài đã nói: ‘Này, Đế chế Kitô giáo đã chết.’ Còn bây giờ, chúng ta lại nói: ‘Này, anh biết không? Tôi nghĩ Đế chế Kitô giáo có lẽ đã chết rồi.’ Càng sớm nhận ra thực trạng này, chúng ta càng sớm có thể tìm ra những giải pháp thực sự và cụ thể, thay vì cứ bám víu vào quá khứ.”

3. Những biến chuyển lịch sử trong các mục tiêu tấn công của ma quỷ

Đức Cha Sheen trình bày cách thức các cuộc tấn công của ma quỷ thay đổi theo một tiến trình có hệ thống qua dòng lịch sử: khởi đầu là chính Đức Kitô, tiếp đến là vị đại diện của Người nơi trần thế, rồi đến cộng đoàn các tín hữu trong thời kỳ Cải cách, tiếp đến là “người khác” thể hiện qua nạn phá thai và những cuộc hôn nhân đổ vỡ, và cuối cùng, mũi nhọn của cuộc tấn công quay ngược vào chính bản thân từng cá nhân.

Khi viết về cách thức sự dữ chống lại trật tự do Thiên Chúa thiết lập, ngài nhận định:

“Satan tấn công bất cứ điều gì phản chiếu hình bóng Thiên Chúa. Trước hết, hắn tấn công Đức Kitô trong thân xác phàm nhân. Tiếp đến, hắn tấn công Nhiệm Thể Đức Kitô, tức là Giáo hội. Và giờ đây, trong thời đại chúng ta, cuộc tấn công nhắm vào chính con người, hình ảnh của Thiên Chúa nơi nhân loại.”

Cha Tomaszycki tiếp tục khai triển thêm mô hình phân kỳ lịch sử này của vị Chân phước: “Trong các bài nói chuyện của mình, tôi cố gắng tiếp nối tư tưởng của ngài… Thời đại thứ tư là thời đại nhắm vào người khác… Còn hiện nay, chúng ta đang ở thời đại thứ năm, và tôi cho rằng cuộc tấn công này đang ngày càng tập trung vào bản thân từng cá nhân.”

4. Ba dấu hiệu của ảnh hưởng ma quỷ

Dựa trên trình thuật Kinh Thánh về người bị quỷ ám tại vùng Ghêrasa trong Tin Mừng theo thánh Máccô, Chân phước Sheen xác định ba biểu hiện hành vi thường xuyên tái diễn của ảnh hưởng ma quỷ trong văn hóa: sự say mê khỏa thân và những hành vi đồi trụy, khuynh hướng bạo lực, và tình trạng phân rẽ hoặc đánh mất căn tính mà ngài ví với chứng “phân liệt”.

Khi phân tích trình thuật Tin Mừng này, cha Sheen giải thích rằng:

“Hãy lưu ý ba dấu hiệu nơi người bị quỷ ám ở vùng Ghêrasa. Thứ nhất, người ấy không mặc quần áo - biểu hiện của sự say mê khỏa thân. Thứ hai, người ấy sống trong các ngôi mộ và dùng đá tự làm mình bị thương - biểu hiện của bạo lực, hành vi tự hủy hoại và sự tôn vinh cái chết. Thứ ba, khi được hỏi tên, người ấy trả lời: ‘Tên tôi là đạo binh, vì chúng tôi đông lắm’ - biểu hiện của sự đánh mất hoàn toàn căn tính cá nhân, tình trạng phân liệt nhân cách và một nền văn hóa bị phân rẽ từ bên trong.”

Cha Tomaszycki chỉ ra rằng những dấu hiệu ấy hiện lên rõ rệt đến mức đáng kinh ngạc trong xã hội ngày nay: “Khi tôi lần lượt xem xét các dấu hiệu của ma quỷ: sự say mê khỏa thân, bạo lực và sự đánh mất căn tính…, tôi phải thốt lên: ‘Thật đáng kinh ngạc, những dấu hiệu của ma quỷ đang xuất hiện tràn lan biết bao!’”

5. Văn chương - một lăng kính tiên báo

Vị Chân phước thường tìm đến những ngòi bút lớn của văn chương kinh điển, như Dostoevsky, Robert Hugh Benson và Vladimir Solovyov để lý giải cho cuộc chiến đấu thiêng liêng. Ngài tin rằng các nghệ sĩ đôi khi có thể chạm đến và đã diễn tả những thực tại của đời sống tinh thần trước cả các triết gia.

Trích dẫn tác phẩm Truyện ngắn về Kẻ phản Kitô (A Short Tale of the Antichrist) của Vladimir Solovyov, Đức cha F. Sheen nhận định:

“Kẻ phản Kitô sẽ không được gọi bằng danh xưng ấy; nếu không, hắn sẽ chẳng thể thu phục được ai… Hắn sẽ xuất hiện như một người hết lòng yêu thương nhân loại, một nhà nhân đạo hứa hẹn hòa bình toàn cầu, sự hiệp nhất toàn cầu và bánh ăn cho mọi người, với điều kiện nhân loại phải đánh đổi tự do trong Đức Kitô để nhận lấy ơn cứu độ thế tục mà hắn đưa ra.”

Cha Tomaszycki kể lại cảm nghiệm của mình khi lần theo những cuốn sách mà Chân phước F. Sheen từng đọc: “Phần lớn các trước tác mang tính tiên báo của ngài đều dựa trên Dostoevsky, người sống trước ngài cả một thế kỷ… Nói cách khác, để nhìn thấy tương lai, ngài đã trở về với những tư tưởng của một thế kỷ trước đó… Thật sự rất thú vị khi được lần giở những gì ngài từng đọc và nhận ra những tư tưởng của ngài đã khởi đi từ đâu.”

6. Một bản sao của Phản-Giáo-hội

Đức cha F. Sheen cảnh báo về một “Nhiệm Thể Mầu Nhiệm của Kẻ phản Kitô”, đồng thời giải thích rằng sự dữ mô phỏng và làm sai lệch những cơ cấu do Thiên Chúa thiết lập, nhằm khiến các tín hữu dần trở nên thờ ơ trên phạm vi toàn cầu đối với những thực tại thánh thiêng.

Trong tác phẩm Communism and the Conscience of the West, cha F. Sheen viết:

“Ma quỷ sẽ thiết lập một Phản-Giáo-hội, một tổ chức giả danh Giáo hội, bởi chính ma quỷ là kẻ giả danh Thiên Chúa. Tổ chức ấy sẽ mang mọi dấu chỉ và đặc tính của Giáo hội, nhưng theo chiều hướng đảo ngược và bị rút cạn nội dung thần linh. Đó sẽ là một nhiệm thể mầu nhiệm của Kẻ phản Kitô, xét về mọi biểu hiện bên ngoài, sẽ giống với Nhiệm Thể Đức Kitô.”

Cha Tomaszycki nhận xét rằng chiều hướng suy thoái của lịch sử đã được trình bày rõ ràng trong Kinh Thánh: “Ở cuối chương có tựa đề ‘Nhiệm Thể Mầu Nhiệm của Kẻ phản Kitô’… ngài nói rằng Giáo hội không nhìn lịch sử bằng sự lạc quan, trái lại, lịch sử đang đi xuống dốc. Đó chính là điều được trình bày trong sách Khải Huyền… Chúng ta biết Đức Giêsu sẽ chiến thắng, nhưng lịch sử đang lao nhanh theo chiều hướng suy thoái..”

7. Những cạm bẫy của tinh thần thế tục

Chân phước F. Sheen cảnh báo rằng những cạm bẫy của ma quỷ thường ẩn mình dưới những hình thức rất tinh vi và không chỉ nhắm đến riêng một phía trong các cuộc tranh luận văn hóa. Ngài nhiều lần nhấn mạnh rằng mục tiêu chính của Satan đối với các tín hữu đơn giản là khiến họ sao nhãng đời sống thiêng liêng và dần bị tinh thần thế tục chi phối.

Nói về sức hấp dẫn kín đáo của việc thỏa hiệp với thế gian, Đức cha Sheen viết:

“Cám dỗ lớn nhất đối với những người thuộc về Giáo hội sẽ là sống theo tinh thần thế tục, để rồi mắc kẹt trong thế gian. Ma quỷ không khiến tất cả mọi người làm những điều độc ác kinh khủng. Với nhiều người, hắn chỉ cần khiến họ giữ một khoảng cách nhất định, chỉ cần họ sao nhãng việc kết hiệp với Đức Giêsu, như thế đã đủ. Chất độc vẫn đang âm thầm phát huy tác dụng, và rồi nó sẽ gây ra hậu quả.”

Khi đưa ra cảnh báo về thái độ tự cho mình là công chính, cha Tomaszycki suy tư: “Nhiều khi, chúng ta vẫn nghĩ rằng: ‘Ma quỷ giăng bẫy những người kia, chứ không giăng bẫy tôi đâu.’ Nhưng thực tế là hắn có cạm bẫy dành cho tất cả chúng ta.”

8. Mối nguy hiểm của những cuộc chiến đấu sai hướng

Các tín hữu thường rơi vào cạm bẫy tinh vi khi dùng những phương thế thuộc thế gian để chiến đấu trong những cuộc chiến đấu thiêng liêng, chẳng hạn sự giận dữ, tranh cãi, kiện tụng... nhưng lại không chạm đến căn nguyên sâu xa của vấn đề.

Trong tác phẩm Về Ma Quỷ (On the Demonic), Đức cha Sheen đã cảnh tỉnh về nguy cơ chúng ta để những hoạt động chính trị ồn ào lấn át đời sống nội tâm:

“Nói, nói, nói, nói, nói. Thảo luận, thảo luận, thảo luận. Khi đời sống nội tâm thiếu thốn, chúng ta sa vào việc nói năng quá nhiều. Một hình thức Kitô giáo đáng thương, chỉ biết nói suông… Khi đánh mất tầm nhìn thiêng liêng, chúng ta lại lao vào chính trị.”

Cha Tomaszycki nhận xét: “Anh có nghĩ rằng một lá thư đầy giận dữ sẽ khiến ma quỷ thay đổi ý định không? Nếu ma quỷ đang chống đối Bí tích Thánh Thể, thì đáp trả của chúng ta phải là yêu mến Thánh Thể hơn nữa - quỳ xuống thờ lạy Chúa để tôn thờ Người.”

9. Quyền năng Thiên Chúa vượt thắng mọi quyền lực

Cha Tomaszycki cảnh báo độc giả không nên tiếp cận cuộc chiến đấu thiêng liêng chỉ vì tò mò muốn tìm hiểu, cũng không nên tìm cách dùng lý trí để vượt qua sự tinh ranh của ma quỷ. Ngài nhấn mạnh: “Sau cùng, nếu chỉ dựa vào chính mình, chúng ta yếu thế hơn ma quỷ; nhưng nó không mạnh hơn Đức Giêsu.”

Chân phước Sheen nhất quán giảng dạy rằng mặc dù ma quỷ sở hữu trí tuệ vượt trội của một thiên thần, nó vẫn chỉ là một thụ tạo, hoàn toàn nằm dưới quyền thống trị tối thượng của Thiên Chúa:

“Satan có thể là một con sư tử gầm thét, nhưng đó là con sư tử vẫn bị ràng buộc bằng dây xích. Nó không thể đi xa hơn giới hạn mà Thiên Chúa Toàn Năng cho phép. Chúng ta không cần khiếp sợ ma quỷ, vì Đức Giêsu mạnh hơn nó và đã đánh bại nó vì tình yêu dành cho chúng ta.”

10. Ba vũ khí thiêng liêng chủ yếu để chống lại sự dữ

Để cuộc chiến đấu thiêng liêng đạt được hiệu quả đích thực, Chân phước Sheen mời gọi các tín hữu kiên vững cậy dựa vào những phương thế bảo vệ đến từ Thiên Chúa: Thánh Danh Chúa Giêsu, Máu Châu Báu Chúa Giêsu và lòng sùng kính Đức Trinh Nữ Maria.

Tóm lược những phương thế thiêng liêng này trong tác phẩm Về Ma Quỷ (On the Demonic), ngài xác tính:

“Có ba phương thế bảo vệ lớn lao trước quyền lực của ma quỷ: Thánh Danh Chúa Giêsu, trước Danh ấy mọi đầu gối trên trời, dưới đất và nơi âm phủ đều phải bái quỳ; Máu Châu Báu Chúa Giêsu, Đấng đã rửa sạch tội lỗi thế gian; và Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa, Đấng được Thiên Chúa Toàn Năng trao sứ mạng đạp nát đầu con Rắn.”

Cha Tomaszycki nhấn mạnh quyền năng đặc biệt của Thánh Danh Đức Kitô: “Một danh xưng khiến một người hay một vật trở nên hiện diện. Khi ta kêu cầu Thánh Danh Chúa Giêsu, sự hiện diện của Người ở đó. Và Chúa chúng ta luôn hiện diện trong tư thế sẵn sàng chiến đấu.”

11. Vai trò của Đức Maria trong ‘Giờ’ chiến đấu

Đức cha F. Sheen liên kết trực tiếp lòng sùng kính Đức Maria với cuộc chiến đấu thiêng liêng. Ngài giải thích rằng tại cả tiệc cưới Cana và dưới chân thập giá trên đồi Canvê, Đức Maria đều thông phần vào “Giờ” cứu độ của Đức Kitô, như được diễn tả qua lời: “Điều gì thuộc về Ta cũng thuộc về Con”.

Trong tác phẩm The World's First Love, Chân phước Sheen mô tả sự tinh tuyền khiến ma quỷ phải khiếp sợ nơi Đức Maria:

“Satan sợ Đức Maria, bởi Mẹ là thụ tạo duy nhất chưa bao giờ đầu hàng nó. Nơi Mẹ, ma quỷ gặp được đối thủ xứng tầm, bởi Mẹ chính là Người Nữ, mình khoác mặt trời, Đấng đã nghiền nát đầu con Rắn dưới gót chân mình.”

Cha Tomaszycki giải thích vì sao đặc ân Vô Nhiễm Nguyên Tội của Đức Maria khiến ma quỷ kinh hãi: “Tất cả chúng ta đều là những người tội lỗi, nghĩa là ma quỷ đã giành được một số chiến thắng trong các cuộc chiến chống lại chúng ta… Nhưng Đức Mẹ thì không - và điều đó khiến nó vô cùng tức tối.”

12. Sức mạnh của giờ chầu Thánh Thể

Chân phước Sheen kết luận rằng phương thế bảo vệ tối hậu trước bóng tối thiêng liêng không phải là sự bận tâm quá mức và thiếu lành mạnh đối với sự dữ, nhưng là đời sống cầu nguyện liên lỉ, quy hướng về việc chầu Thánh Thể.

Suy tư về sự cần thiết của việc cầu nguyện trước Thánh Thể trong tác phẩm Về Ma Quỷ (On the Demonic), Đức cha Sheen viết:

“Chúng ta đang sống trong một thế giới tất bật và đầy xao động, một thế giới mà mọi sự dường như đều bị ngắt quãng… Anh chị em thân mến, đó chính là lý do chúng ta cần dành ra các giờ chầu Thánh Thể liên tục. Đó là cách duy nhất để chúng ta có thể cầu nguyện trong thời đại hôm nay, bởi chúng ta cần ngần ấy thời gian để tách mình khỏi những bận tâm của thế gian. Khi ở lại với Người, thế gian dần phai nhạt khỏi tầm nhìn của chúng ta. Chúng ta ngày càng ý thức sâu sắc hơn về sự hiện diện của Đức Kitô.”

Cha Tomaszycki đã đúc kết phương thế cốt lõi mà Chân phước  F. Sheen luôn nhắn nhủ với các tín hữu: “Chương cuối cùng của cuốn sách nói về việc chống lại ma quỷ bằng giờ chầu Thánh Thể… Ngài luôn quay trở về với Chúa Giêsu, luôn hướng lòng về Chúa Giêsu.”

Link bài gốc: 12 Things Blessed Fulton Sheen Taught About the Devil and Spiritual Warfare

Tác giả: Alyssa Murphy

Chuyển ngữ: Jos. John B. | CTV JESCOM - Truyền Thông Dòng Tên