Chiều Chúa Nhật, ngày 24/08/2025, tại Tu viện Đắc Lộ – Dòng Tên, Truyền Thông Dòng Tên (JesCom) đã tổ chức workshop với chủ đề: “Truyền thông & Linh đạo I-nhã” với sự đồng hành của cha Phêrô Lê Hoàng Nam, S.J. – nghiên cứu sinh Tiến sĩ Linh đạo tại Tây Ban Nha. Trong hơn một giờ, cha Phêrô đã chia sẻ cùng các bạn Cộng tác viên JesCom và những người yêu mến truyền thông Công Giáo về những đóng góp mà linh đạo I-nhã có thể mang lại cho hoạt động truyền thông. Theo cha, linh đạo I-nhã không mang đến kỹ thuật tác nghiệp, nhưng có thể cung cấp nền tảng thiêng liêng và những định hướng sâu sắc để “làm” và “sống” truyền thông như một sứ vụ.
Đầu tiên, cha Phêrô nhắc lại hình ảnh “chiếc lưới” trong bài giảng của Đức Lêô XIV dành cho các nhà truyền giáo kỹ thuật số và người Công Giáo có ảnh hưởng (ngày 29/07/2025). Cũng như Chúa Giêsu từng gọi các tông đồ đầu tiên khi họ đang vá lưới đánh cá (x. Mt 4,21-22), Đức Thánh Cha nói: “Chúa cũng yêu cầu chúng ta làm việc tương tự.” Theo ngài, người làm truyền thông hôm nay được mời gọi “đi và vá lại lưới”, nghĩa là đan dệt nên những mạng lưới: mạng lưới của các mối tương quan, tình yêu, và sự chia sẻ vô vị lợi, nơi tình bạn trở nên sâu sắc và chân thật; những mạng lưới nơi chúng ta có thể vá lại những gì đã bị rách đứt, chữa lành sự cô đơn.
Thứ đến, cha Phêrô gợi nhắc lại lời mời gọi của Đức Hồng Y Luis Antonio Tagle gửi đến các nhà truyền giáo kỹ thuật số và người Công Giáo có ảnh hưởng: Hãy để chính Chúa Giêsu ảnh hưởng trên chúng ta và lan toả ảnh hưởng tích cực đó trong một thế giới đầy xung đột và hỗn loạn thông tin. Theo nguyên ngữ Latinh, cụm từ “ảnh hưởng” có nghĩa là “chảy vào bên trong”. Người có ảnh hưởng đích thực là người có thể đụng chạm vào trái tim người khác. Tuy nhiên, thực tế, có những nguồn ảnh hưởng độc hại như dối trá trong quảng cáo, hối lộ cử tri trong các cuộc bầu cử chính trị, tống tiền tài chính, nhồi sọ tư tưởng, thậm chí cả chiến tranh và đói nghèo. Trong bối cảnh ấy, người Công Giáo có ảnh hưởng được mời gọi không chỉ là người tạo ảnh hưởng, mà còn là nhà truyền giáo, phải tỉnh thức và chọn dòng chảy ảnh hưởng đến từ Chúa, nguồn mạch của tình yêu.
Từ những gợi hứng này, cha Phêrô trở về nguồn nơi linh đạo Thánh I-nhã. Ngay từ thời niên thiếu và trước khi hoán cải năm 1521, thánh nhân vốn đã thích gây ảnh hưởng trên người khác. Nhưng sau biến cố Pamplona, ngài đã để cho Chúa trở thành “Người Ảnh Hưởng” đích thực trong cuộc đời mình. Nhờ bén rễ sâu trong cầu nguyện, Lời Chúa và thao thức giúp đỡ các linh hồn, ngài đã để lại ảnh hưởng trên nhiều người khác. Đồng thời, Dòng Tên, ngay từ đầu đã là một “mạng lưới”, trước cả khi Internet xuất hiện, và mạng lưới này không được tạo nên từ mã lập trình hay nội dung, mà từ các anh em Giêsu hữu đã bị phân tán khắp nơi ngay từ thuở ban đầu của Dòng. Ngang qua thư từ, thăm viếng và trò chuyện, mỗi người truyền thông, chia sẻ cho nhau không chỉ công việc tông đồ, mà cả cảm nghiệm thiêng liêng và chính đời sống-sứ mạng của mình. Nhờ đó, tuy là những con người bất toàn và đa dạng, nhưng tất cả được hiệp nhất bởi một cung cách hành xử và một lòng khao khát phục vụ Chúa và tha nhân.
Trong sách Linh Thao, Thánh I-nhã chỉ dùng từ ‘truyền thông’ một lần, khi nói về tình yêu trong bài Chiêm Niệm Để Được Tình Yêu: “Tình yêu cốt ở sự trao đổi giữa hai bên, nghĩa là người yêu trao tặng và thông truyền cho người được yêu cái mình có, một phần cái mình có hay có thể có, và người được yêu đối lại với người yêu cũng vậy” (Linh Thao số 231). Với ngài, truyền thông đích thực chính là sự thông truyền tình yêu. Đó không chỉ là nói, mà còn là lắng nghe và thấu hiểu, để truyền thông thực sự là truyền thông sự sống, truyền thông yêu thương. Trong một thế giới đầy hận thù và chiến tranh này, chúng ta cần hòa bình trong tâm hồn và trong hành động. Sứ vụ truyền thông không chỉ đơn thuần là tạo ra nội dung, mà là mang bình an cho thế giới, chữa lành những đổ vỡ, rách nát và cô đơn. Người làm truyền thông, để thực sự “ảnh hưởng”, cần để cho Chúa trở thành “Người Ảnh Hưởng” đích thực trong cuộc đời mình. Họ không chỉ là người sáng tạo nội dung, mà còn là chứng nhân; không chỉ xây dựng các nền tảng, mà còn bắc những nhịp cầu. Họ hiện diện không phải để săn đuổi lượt theo dõi hay tạo dựng thương hiệu cá nhân, nhưng để trở thành những môn đệ truyền giáo trong kỷ nguyên kỹ thuật số. Khi ấy, ngay cả một bài đăng ngắn, khi được chia sẻ trong đức tin và tình yêu, cũng có thể trở thành tia lửa của ân sủng. Cuối cùng, truyền thông không chỉ là nghệ thuật lan tỏa thông tin, mà còn là sứ mạng loan báo Tin Mừng. Khi truyền thông được nuôi dưỡng bằng linh đạo, từng lời nói và hình ảnh sẽ chạm đến con tim người nghe, giúp họ gặp gỡ Chúa sâu hơn.
Sau giờ chia sẻ là Thánh lễ Chúa Nhật XXI Thường Niên do cha Vinh Sơn Trần Văn Đỉnh, S.J, Giám đốc Truyền Thông Dòng Tên, chủ tế; với sự hiện diện của quý Cha, quý Thầy và đông đảo Cộng tác viên. Thánh lễ cũng là dịp cộng đoàn bày tỏ tâm tình tạ ơn Chúa và tri ân thầy Stêphanô Trần Thiên Kính, S.J. trước khi thầy lên đường đi làm Năm Tập Ba tại Sri Lanka. Thầy đã đồng hành với JesCom một thời gian dài, và nay đáp lại lời mời gọi của Dòng, thầy tiếp tục bước đi trên hành trình đào luyện để trở nên người bạn đường Chúa Giêsu.
Xin Chúa ban cho thầy nhiều ân sủng và bình an trên chặng đường mới. Cũng xin Chúa thương ban cho các bạn Cộng tác viên JesCom, khi tham gia cộng tác vào các sứ mạng của Dòng Tên, cũng gặp được Chúa và gặp được nhau. Nhờ đó, mỗi người không chỉ yêu thích, đam mê và làm truyền thông, mà còn sống truyền thông như một sứ vụ, đồng thời canh tân sự dấn thân nuôi dưỡng mạng xã hội và môi trường kỹ thuật số bằng hy vọng Kitô giáo.
Pr. Nguyễn Văn Quynh, S.J.
